Ngưu nhục là gì

*

Nhân hiểu bài Phsinh hoạt Việt Nam bên trên Văn uống chương thơm Việt, Cửa Hàng chúng tôi demo đi tìm kiếm nguồn gốc của món ăn uống này bên trên Internet. Thật bất ngờ, lúc gõ trường đoản cú khóa bắt đầu của phở vào ô tra cứu tìm Google Shop chúng tôi thấy hàng trăm ngàn nội dung bài viết về sự việc này với nhận thấy rằng… fan ta vẫn nói rất nhiều về phsinh hoạt, dẫu vậy chưa thống tốt nhất ý kiến về bắt đầu. Vì rứa, Shop chúng tôi xin phxay tđam mê gia “cuộc tọa đàm”này, hy vọng rằng có thể làm cho minh bạch đôi điều...

Bạn đang xem: Ngưu nhục là gì

Phlàm việc ra đời từ năm nào?

Nguồn cội của phở

Lúc bấy giờ, tất cả tía cách nhìn thiết yếu, cho biết sự khác biệt về xuất phát của phsinh hoạt, sẽ là : phở bắt nguồn từ món pot-au-feu của Pháp, trường đoản cú món ngưu nhục phấn của China với sau cuối là món xới trâu của toàn nước. Chúng ta đang theo lần lượt xem thêm từng cách nhìn giúp xem phsinh sống thiệt sự bao gồm nguồn gốc từ đâu.

Gốc Pháp

Có mang thuyết nhận định rằng phlàm việc khởi nguồn từ món pot-au-feu của Pháp. Phnghỉ ngơi là bí quyết nói tắt của pot-au-feu (nói trại âm huyết feu). Quan điểm đó được củng cố gắng bằng quyển Dictionnaire Annamite-Chinois-Français của Gustave sầu Hue (1937) với định nghĩa: “Cháo phở: pot-au-feu” (trang 745).

Món pot-au-feu (ảnh: Wikipedia)

Chúng tôi thiệt sự ko hiểu: pot-au-feu là món giết thịt trườn hầm của Pháp, nước có thể làm súp, bào chế nước sốt, thổi nấu rau củ xuất xắc mì ống, tại sao lại hoàn toàn có thể ghép món này cùng với cháo phlàm việc của đất nước hình chữ S, mặc dầu trong quy trình ấy, bởi vì ảnh hưởng tín đồ Pháp, người Việt sẽ bắt đầu làm quen thuộc với việc nạp năng lượng giết thịt bò cùng vẫn biết làm bếp món cháo làm thịt bò. Trên thực tiễn, quan tâm nguyên vật liệu, bí quyết sản xuất cùng cả bí quyết ăn thì phnghỉ ngơi với pot-au-feu là nhì món hoàn toàn khác nhau,. Theo Wikipedia, pot-au-feu là món làm thịt trườn hầm cùng với cà rốt, củ cải, tỏi tây, nên tây, hành tây; kết hợp với rau củ thơm, muối hạt, tiêu black với đinh hương… Thịt trườn áp dụng của món này thường dầy cùng to (chưa tính đuôi, xương sườn, sụn, cổ chân…), trong những khi kia giết thịt trườn vào phở lại mỏng với nhỏ; ngoài ra, phần đông đồ vật nlỗi củ cà rốt, củ cải, tỏi tây… không phải là nguyên vật liệu để gia công phsinh hoạt, vị pot-au-feu cũng ko hệt như phlàm việc. Người Pháp ăn món này với bánh mỳ, khoách tây, sử dụng muối hạt thô, mù tạt Dijon, đôi lúc cũng ăn kèm dưa loài chuột ri ngâm ginóng chứ không cần ăn kèm bánh phsống. Do kia, thật sai lầm lúc nhận định rằng phsinh hoạt gồm nguồn gốc từ món pot-au-feu.

Gốc Trung Quốc

Đây là trả ttiết nhưng mà không ít người dân chấp nhận nhất. Người ta nhận định rằng phsinh hoạt tất cả xuất phát từ bỏ món Ngưu nhục phấn 牛肉粉 của Trung Hoa, một món làm cho tự bún cùng thịt bò (ngưu牛: bò; nhục 肉: làm thịt cùng phấn 粉: bún, bột gạo dạng sợi). Món này đọc theo tiếng Quảng Đông là Ngầu- yụk -phẳn. Vào vào đầu thế kỷ 20, đa số người Trung Quốc đã phân phối món Ngưu nhục phấn trên TP Hà Nội. Ban tối họ đi rao hàng “ngầu.. yụk..phẳn ..a” rồi từ từ hô tắt còn “yụk …phẳn…a” rồi “phẳn…a” cùng ở đầu cuối hô trại thành “phở”. Quan điểm đó hệt như ghi thừa nhận vào quyển Việt Nam Tự Điển của Hội Knhì Trí Tiến Đức (vẫn nêu trên): phở “vày chữ phấn cơ mà ra”.

Củng chũm thêm là định nghĩa về phsống vào quyển Dictionnaire Annamite-Chinois-Français (Từ điển An Nam-China –Pháp) của Gustave sầu Hue (1937), trong đó bao gồm đoạn: “Abréviation de “lục phở: phngơi nghỉ xào: beignet farci et sauté” nghĩa là “viết tắt của trường đoản cú “lục phở”: phngơi nghỉ xào: sản phẩm công nghệ bánh nhân ái cùng được chiên”. đa phần tín đồ thắc mắc, lừng khừng “lục phở” là vật gì. Theo chúng tôi đó là trường đoản cú bao gồm thiệt. Tương tương truyền thời trước, các cụ thứ xã Mịn (xã Văn uống môn, Yên phong, Bắc Ninh) tất cả biến đổi một bài thơ nói đến chợ Đồng Xuân, nhằm các cô đi chợ dìm nga vui chơi giải trí trên phố đi, trong các số đó gồm câu tương quan tới “lục phở”, xin trích đoạn sau:

----

Cổng chợ gồm chị cung cấp hoa

Có chú thay đổi bạc đi ra đi vào

Có hàng lục phnghỉ ngơi phân phối rao

Kẹo cao, kẹo đoạn, miến sào, bún bung

Lại thêm bánh rán, kẹo vừng

Trước sản phẩm trả, sau sườn lưng mặt hàng giò

……

Trong quyển Dictionnaire Vietnamien Chinois Francais của Eugèn Gouin (Saigon, 1957) gồm một đoạn viết về từ bỏ “lục phở”: “abréviation de "lục phở": bouilli - cháo - pot au feu”…, “Lục phở: prononciation cantonaise des caractères chinois: (ngưu) nhục phấn" bouilli de boeuf. Vậy, “phở” là tự tinh giảm của " lục phở", còn "lục phở" là từ bỏ phát âm của "(ngưu) nhục phấn" trong giờ đồng hồ Nước Trung Hoa.

Đến năm 1970, Nhà sách Knhị Trí ( Sài-gòn) xuất bản quyển VN Tự-điển, bởi Lê Ngọc Trụ hiệu gắn thêm thì quan điểm đó càng góp phần vững chắc hơn, trong các số ấy quan niệm “phở” nhỏng sau: “Món ăn uống bởi bột gạo tnỗ lực mỏng mảnh nấu chín xắt thành sợi làm bếp cùng với giết thịt bò (vị giờ đồng hồ Tàu “Ngầu-dục-phảnh” tức “Ngưu-nhục-phấn” mà lại ra: Ăn phsống, buôn bán phở”, trang 1169, tập 2).

Thật ra, gần như ý kiến trên chỉ cho thấy thêm chữ “phở” tất cả nguồn gốc từ bỏ thương hiệu Ngưu nhục phấn, nhưng không mong muốn là nhiều người lại nghĩ rằng phsinh sống là Ngưu nhục phấn, hoặc “biện pháp tân” tự món Ngưu nhục phấn, chế biến đến phù hợp với mùi vị của bạn Việt. Một số fan lại dựa trên bài bác “Phsinh hoạt, phởn, phịa…” của Nguyễn Dư, minh chứng quyển Technique du peuple annamite (Kỹ thuật của tín đồ An Nam, 1908 - 1909) của Henri Oger (3) để củng nỗ lực quan tiền đặc điểm này. Họ ra mắt hai tranh ảnh xung khắc, bức thứ nhất (mang số 26 vào tập ttrẻ ranh 4577 bức) miêu tả một người đàn ông với gánh mặt hàng rong, kèm theo chú giải “Chinois vendeur ambulant à la tombée de la nuit” (Người Tàu bán sản phẩm trong ban đêm - Trần Đình Bình dịch). Nhưng bọn họ cần yếu khẳng định fan đàn ông ấy chào bán đồ vật gi, chỉ bảo rằng gánh sản phẩm trông giống hệt như gánh phsinh hoạt ngơi nghỉ thủ đô hà nội ngày xưa); bức sót lại là mẫu vẽ một thùng đựng bao gồm dòng chữ mặt hàng nhục phấn 行肉粉, chúng ta cho rằng y hệt như thùng của gánh mặt hàng trong bức đầu tiên. Thế là họ vội xác định dòng chữ ấy nói về món Ngưu nhục phấn 牛肉粉, và cung cấp Ngưu nhục phấn có nghĩa là phân phối phở, giỏi nói theo một cách khác, phở chính là Ngưu nhục phấn (!). Tuy nhiên, nếu như quan sát kỹ tranh ảnh đầu tiên ta đang thấy rằng tín đồ bán sản phẩm bao gồm tóc đuôi sam, vậy tín đồ chính là Hoa kiều, bán món nhục phấn 肉粉 làm việc Thành Phố Hà Nội chứ chưa phải tín đồ nước ta chào bán phở. Rất nhớ tiếc là không có ai mô tả gánh sản phẩm Ngưu nhục phấn ra làm sao để so sánh với gánh phsinh hoạt. Có khả năng gánh “nhục phấn” như là gánh “phở” chăng?

Theo công ty chúng tôi, ngưu nhục phấn cùng phở là nhì món ăn uống khác nhau. Từ điển bách khoa Baike của Trung Quốc cho biết, tùy theo địa phương, nguyên vật liệu cùng cách chế biến ngưu nhục phấn tất cả thay đổi tí chút, tuy vậy nhìn tổng thể, nguyên vật liệu có có: giết thịt bò, nước súp, bánh bột sợi, củ cải chua, dưa cải bắp, bơ, hành, tiêu, hồi, dâu tây, rau củ vậy nên, quế, muối, gừng, tiêu đỏ sấy khô, rau hương thơm tây, ớt khô, gia vị bột ngọt, tinch dầu hạt cải…Trong lúc đó, yếu tắc thiết yếu của phnghỉ ngơi bao gồm có gai phngơi nghỉ, nước sử dụng (ninch từ xương ống lợn/trườn với một số trong những hương liệu gia vị khác), thịt bò bắp (để làm giết thịt chín), làm thịt thnạp năng lượng mượt (để triển khai giết tái), bé sá sùng, tôm nõn, hành thô, gừng, dứa, gia vị hạt nêm, thảo quả nướng, hành tây, hành hoa, húng bạc hà, chanh khô, ớt, rau thơm…

Xét về vật liệu, ngưu nhục phấn thực hiện củ cải chua, dưa cải bắp, bơ, tinch dầu hạt cải…hầu như thứ ko dùng làm chế biến phở; trở lại phsinh hoạt thực hiện nhỏ sá sùng (rất có thể nắm bởi bột ngọt), tôm nõn, dứa, chanh hao, ớt, rau xanh thơm…đầy đủ đồ vật ko thấy Khi làm món ngưu nhục phấn.

Cách sản xuất hai món này cũng khác biệt, do hơi dài mẫu buộc phải Shop chúng tôi không trình bày ở chỗ này, mời độc giả xem thêm tự đa số clip ra mắt bí quyết có tác dụng ngưu nhục phấn cùng phsống bên trên YouTube. Còn Khi chú ý hình sau đây (mặt trái) bạn sẽ thấy nước phnghỉ ngơi vào, bánh phsinh hoạt nhỏ; còn hình mặt bắt buộc là món ngưu nhục phấn 牛肉粉, gồm nước sẫm màu sắc, cọng to nhỏng bún, nhìn trông kiểu như món bún bò Việt Nam.

Gốc Việt Nam

Trước không còn, xin phnghiền kể lại vài điều về chữ Nôm để nhằm mục tiêu khẳng định món phsinh sống là của toàn nước. Song song với vấn đề thực hiện chữ Hán, chữ Nôm từ từ đổi thay vnạp năng lượng trường đoản cú bao gồm của VN cho thời điểm cuối thế kỷ 19. Sang vào đầu thế kỷ 20, tổ chức chính quyền Pháp quyết định giải thể Việc thi cữ bằng chữ Nho (năm 1915 nghỉ ngơi Bắc Kỳ với 1919 sinh hoạt Trung Kỳ). Họ sử dụng chữ Quốc ngữ nuốm cho chữ Nôm để làm văn uống trường đoản cú xác nhận sinh hoạt việt nam từ thời điểm năm 1908. May mắn cố, mẫu từ phsinh sống viết bằng văn bản Nôm sẽ kịp lúc xuất hiện để chúng ta thấy rằng phở chẳng tương quan gì tới phấn 粉 vào Ngưu nhục phấn 牛肉粉. Nhìn tầm thường, gồm một số bí quyết cấu trúc chữ Nôm, tại chỗ này Shop chúng tôi nêu một biện pháp tạo thành chữ phở để độc giả đối chiếu với trường đoản cú phấn:

- Thứ đọng độc nhất vô nhị, cách vay mượn mượn nguyên xi một chữ Hán nhằm tạo ra một chữ Nôm bao gồm cách đọc cùng nghĩa khác cùng với chữ Hán đó. Thí dụ: mượn chữ biệt 別(cách trở, khác biệt) để tạo thành chữ Nôm biết 別(đọc biết); mược chữ đế 帝 (vua chúa) để tạo ra chữ Nôm đấy 帝 (tại đấy, coi đấy…).

- Thứ hai, biện pháp ghnghiền hai chữ Hán cùng nhau để tạo thành một chữ Nôm. Chữ đầu tiên là thành tố biểu ý, chữ máy nhì là thành tố biểu âm. Thí dụ: mượn chữ nguyệt 月 (biểu ý) + thượng 尚 (biểu âm) nhằm sinh sản chữ Nôm tháng; mượn chữ thượng 上 (biểu ý) + thiên 天 (biểu âm) nhằm tạo nên chữ Nôm ttránh.

Vậy có bao nhiêu chữ Nôm đọc là phở?

Theo phần lớn từ điển mà lại công ty chúng tôi đã tham khảo, từ phở xuất hiện thêm vào phsống lở gồm bao gồm ba chữ (? với 㗞, gần như thuộc bộ khẩu; 頗, thuộc cỗ hiệt); còn từ bỏ phở trong bánh phở tất cả một chữ (普, thuộc cỗ Nhật, âm Hán Việt là phổ); riêng tự phở với tức thị món phnghỉ ngơi thì bao gồm nhị chữ Hán ghnghiền lại: mễ 米+ phả 頗.

Xem thêm: Ho Khan Lâu Ngày Là Bệnh Gì ? Ho Khan Kéo Dài Cảnh Báo Bệnh Gì

Những thí dụ bên trên cho thấy hai chi tiết xứng đáng chăm chú sau:

1. Bánh phnghỉ ngơi bò: trong Từ điển nhật dụng hay đàm, mục Thực phẩm (食 品 門 Thực phẩm môn) bao gồm đoạn phân tích và lý giải về “bánh phnghỉ ngơi bò” bằng văn bản Nôm. Chúng tôi sắp xếp lại cho dễ đọc: “Chữ Hán: 玉 酥 餅 (âm Hán Việt: ngọc đánh bính) giải thích bằng chữ Nôm: 羅 普 (là 羅 bánhphsống 普 bò); giờ Anh : rice noodle. Ta thấy gì?

普 là một trong những chữ Hán, hiểu theo âm Hán Việt là phổ. Người Việt xưa đang mượn nguyên ổn xi chữ này nhằm tạo nên chữ Nôm phát âm là phở. Tuy nhiên, bí quyết phân tích và lý giải của Từ điển nhật dụng hay đàm khiến cho công ty chúng tôi hết sức băn khoăn, cũng chính vì từ giờ Anh rice noodle Tức là phở, tức món phở mà ta đang bàn, song chữ Hán玉 酥 餅 (ngọc tô bính) lại nói về một nhiều loại bánh khác, bởi vì trong số ấy 酥 tức là món nạp năng lượng làm bằng bột nhào cùng với dầu. Thí dụ: hồng đậu ngọc sơn bính 红豆玉酥 (bánh ngọt nhân đậu đỏ), hạch đào đánh ( bánh bột trái đào). Vậy trường đoản cú phsống 普 tại chỗ này dùng làm chỉ món phở xuất xắc bánh bột? Đây là vấn đề cần phải xem xét lại.

2. Theo Từ điển chữ Nôm của Hội bảo đảm di tích chữ Nôm (VNPF), hai chữ Hán: mễ 米 (biểu ý) kết phù hợp với phả 頗 (biểu âm) chế tạo ra thành một chữ Nôm Có nghĩa là phở(vào cơm phở). Đây là biện pháp ghnghiền tự rất rất đáng chú ý, vì chưng mễ 米 Tức là gạo, biểu ý cho món nạp năng lượng chế tao tự gạo (bánh phở); còn phả 頗 đọc theo giờ đồng hồ Hoa là “pho” hoặc “phỏ”, dùng làm từ bỏ biểu âm để tạo thành chữ phở là khôn cùng phù hợp.

Bây giờ đồng hồ, quan tâm ngữ điệu, họ xem thử số đông chữ Nôm phở (?, 㗞, 頗, 普) tất cả liên quan gì cùng với chữ Hán phấn 粉 trong ngưu nhục phấn 牛肉粉 ko, nhất là chữ phở trong món phở? Xin thưa, chẳng gồm liên quan gì cả. Nếu thiệt sự phở là trường đoản cú hiểu trại từ bỏ chữ phấn 粉, tại vì sao người Việt xưa ko mượn nguyên xi chữ này nhằm tạo ra chữ Nôm gọi là phở ? Vì điều này luôn thể rộng là mượn một chữ khác? Nói rộng lớn rộng, chữ Nôm ? vào phở bò cũng chẳng gồm tương quan gì cho tới chữ ngưu 牛 trong tiếng Hán.

Tóm lại, chữ Nôm phở tốt phở bò ? cho thấy rằng fan Việt xưa vô cùng dữ thế chủ động vào giải pháp dùng từ bỏ, mục đích nhằm mục tiêu xác định rằng “phở” là 1 trong món nạp năng lượng trọn vẹn nước ta, chẳng dính dáng vẻ gì cho tới ngưu nhục phấn 牛肉粉 của China.

Vậy phở tất cả xuất phát từ bỏ đâu?

Chúng tôi cỗ vũ quan điểm nhận định rằng phsinh sống tất cả nguồn gốc từ món xáo trâu khôn xiết phổ cập ngơi nghỉ miền bắc bộ, nhất là sinh hoạt Hà Nội vào vào đầu thế kỷ trăng tròn. Để làm cho món này fan ta chuẩn bị nguim liệu: giết thịt trâu thái mỏng dính (ướp gia vị mang lại thấm), hành lá, hành ta (tím), tỏi, mỡ chảy xệ, rau củ răm giảm lâu năm 1 đốt ngón tay, khế chua cắt ngang…Sau đó chúng ta xáo (xào) làm thịt vào chảo khoảng tầm 30 giây rồi đổ ra bát riêng biệt, kế tiếp bỏ khế vào, hòn đảo đông đảo cho tới lúc khế chuyển sang trọng màu trắng; rồi bỏ thịt, rau củ răm cùng hành vào, hòn đảo cho tới lúc tỏa hương thơm thơm (khoảng chừng một phút); sau cùng chúng ta chế nước vào, để lửa hiu hiu. lúc nạp năng lượng, chúng ta đem bún bỏ vào chén, kế tiếp gắp vài miếng thịt trâu bày cùng bề mặt bún rồi cho nước xới giết thịt vào.

Nhìn tầm thường, xáo trâu là món ăn uống thường thì làm việc những chợ nông xóm, làng mạc dân gian của Hà Nội thời xưa. Trước năm 1884, câu hỏi nuôi bò ở miền bắc chủ yếu giao hàng đến nông nghiệp & trồng trọt, người Việt chưa tồn tại thói quen ăn giết thịt trườn, nhưng lại không ít gì bạn Thành Phố Hà Nội cũng đã từng có lần ăn uống món Ngưu nhục phấn vị Hoa kiều phân phối rong trên phố phố.

Có nhà nghiên cứu nhận định rằng vào thời đó, giết trườn bị chê là nóng với tạo ra chẳng mấy người mua, giá thành rất tốt, chỉ gồm fan Pháp mới nạp năng lượng làm thịt trườn. Và bởi vì nuốm một vài fan cung cấp xới trâu mới đưa thanh lịch buôn bán xới bò. Thật ra không hẳn vậy. Thịt bò thời đó khan hãn hữu cùng thông minh. Theo đơn vị nghiên cứu và phân tích Vũ Thế Long, trước năm 1885 “các quan chức Tây còn không tồn tại đầy đủ giết thịt bò mà lại ăn nói chi cho tín đồ Việt. ngay khi tới các năm 40-50 của cố kỉ trước, Khi phsinh hoạt đã khá phổ biến cùng thành món nạp năng lượng “tạo nghiện” cho một tầng lớp người khá đưa ở thủ đô hà nội thì vấn đề hỗ trợ làm thịt bò sinh hoạt TP Hà Nội cũng chưa phải dư đưa mang lại lắm. Trong bài bác Phsống Gà, Nhà vnạp năng lượng vũ Bằng sẽ đề xuất thốt lên: “Ở Hà nội tất cả nhì ngày trong tuần nhưng mà những người dân “trình độ nạp năng lượng phở” bực mình: sản phẩm sáu cùng đồ vật nhì. Hai ngày sẽ là hai ngày không tồn tại giết mổ trườn. Anh nào nghiện nay làm thịt bò, lưu giữ giết bò hai hôm ấy hệt như gái lưu giữ trai, nlỗi trai nhớ gái”…”.

Nhìn phổ biến, trường đoản cú lúc bạn Pháp vào nước ta, người Việt đã chịu đựng tác động phần như thế nào thói quen nhà hàng của người Pháp. Dân ta sẽ ban đầu ăn uống khoai phong tây, súp lơ, su hào, củ cà rốt, bánh mỳ, bơ, phó mát…, nhất là làm thịt trườn. Những món nạp năng lượng mới tất cả giết bò dần dần lộ diện, sẽ là cháo bò và xáo trườn... Xáo trườn là 1 món “biến chuyển tấu” từ xới trâu. Tuy nhiên, do giết thịt bò dùng với bún không phù hợp lắm cần fan ta new suy nghĩ ra giải pháp ăn kèm mọi một số loại bánh không giống, trong số ấy tất cả các loại bánh cuốn nắn chay mỏng dính thịnh hành sinh sống Hà Nội Thủ Đô rồi sau cùng “sánh duyên” vĩnh viễn cùng với bánh phsinh sống. Phải chăng, để riêng biệt với món xới bò, fan ta sẽ nghĩ ra từ bỏ phsinh sống bò, khởi thủy từ các việc ăn bánh phsống với giết bò? Nếu bánh phở là từ xuất hiện thêm trước món phở thì ta gồm quyền tin vào mang ttiết này. Và nếu đúng vậy thì phở là từ bỏ phía bên trong bánh phở chứ đọng chưa hẳn vì đọc trại chữ phẳn 粉 theo giọng Quảng Đông.

Phần viết thêm

Trong từ bỏ điển Wikipedia bạn dạng giờ đồng hồ Anh, Đức, Pháp, Ý, Tây Ban Nha, Bồ Đào Nha… đều sở hữu mục riêng viết về phngơi nghỉ với gọi đích danh là “ Phở”, chứ không cần gọi là thương hiệu món ăn uống như thế nào đó của Pháp hay China. Vấn đề này cho biết nhân loại công nhận “phở” là một trong những món ăn của cả nước. Riêng phiên bản Trung văn uống, mục viết về phở tất cả tựa đề là 越南粉 (Việt Nam phấn), cũng cho biết rằng tín đồ China thừa nhận “phở” là món ăn VN. Do đặc điểm về ngôn ngữ, vào phần nói tới bắt đầu của từ phở, họ chú giải hình hình ảnh tô phsống là 越 南牛肉粉 (Việt Nam ngưu nhục phấn), rất có thể dịch là “phở bò Việt Nam”. Viết như thế thì gật đầu được. Nhưng bao gồm website dạy giờ đồng hồ China lại ngang nhiên giảng phở trườn Ngưu nhục phấn 牛肉粉 thì thật đáng thông báo (!).

(1) Nguồn cội và sự ra đời của phngơi nghỉ của Vũ Thế Long.

(2) Nguyễn Công Hoan. Nhớ cùng ghi về Thành Phố Hà Nội, NXB Trẻ 2004.

(3) “Kỹ thuật của tín đồ An Nam” (tựa giờ đồng hồ Pháp: “Technique du peuple Annamite”, tựa tiếng Anh: “Mechanics & crafts of the Annamites”) là 1 trong công trình nghiên cứu văn minch đồ dùng hóa học sống An Nam khoảng tầm 100 năm về trước, đa số đề đạt cuộc sống đời thường của tín đồ TPhường. hà Nội. Quyển này tập hợp 4577 bức tranh xung khắc, vì chưng Monsier Henri Oger (fan Pháp) cùng hầu hết thợ gỗ fan toàn nước tiến hành vào 2 năm (1908 – 1909), thành lập với con số tiêu giảm (60 bản). (theo Wikipedia giờ Việt).

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *